Kitabu cha Danieli - Nambari mia moja ishirini na tano

Mstari wa arobaini wa Danieli sura ya kumi na moja unaanzia katika wakati wa mwisho, lakini mstari huo unabainisha nyakati mbili za mwisho, na kwa hiyo humwezesha mwanafunzi wa unabii kuoanisha wakati wa kwanza wa mwisho na wakati wa pili wa mwisho. Unabii unapotumiwa kwa namna hii, mstari wa historia ya wafuasi wa Miller ulioanza mwaka wa 1798 unaenda sambamba na historia ya Marekani ya mwaka wa 1989. Mistari hiyo miwili inabainisha mstari wa pembe ya Uprotestanti wa kweli na mstari wa pembe ya Ujamhuri ya mnyama wa nchi wa Ufunuo sura ya kumi na tatu. Mistari yote miwili inaanza katika wakati wa mwisho wa mwaka wa 1798, na wakati wa mwisho wa mwaka wa 1989 unakamilisha tu na kutoa ushuhuda wa pili wa alama za njia za ukweli zinazoondolewa muhuri katika mstari huo.

Vuguvugu la malaika wa tatu liliwasili tarehe 22 Oktoba 1844, lakini liliahirishwa kutokana na uasi wa miaka saba wa kuanzia 1856 hadi 1863. Kuwasili kwa malaika wa tatu kulijirudia tarehe 11 Septemba 2001. Mwaka wa 1863 uliwakilishwa kiishara na tukio la Israeli ya kale kupiga kambi kwa mara ya kwanza huko Kadeshi na uasi wa wale wapelelezi kumi, na tarehe 11 Septemba 2001 iliwakilishwa kiishara na tukio la Israeli ya kale kupiga kambi kwa mara ya mwisho huko Kadeshi na uasi wa Musa. Uasi wa mwaka wa 1863 uliwakilisha uasi wa kwanza huko Kadeshi, uliosababisha hukumu ya kufa jangwani. Uasi wa tarehe 11 Septemba 2001 uliwakilisha uasi wa mwisho huko Kadeshi, uliosababisha kifo cha uongozi wa Uadventista wa Laodikia.

Kushuka kwa malaika tarehe 11 Agosti 1840, kulikozindua harakati za 1840 hadi 1844, ambayo Dada White aliita udhihirisho mtukufu wa nguvu za Mungu, kulikuwa kielelezo cha tarehe 11 Septemba 2001 na kubainisha udhihirisho mtukufu wa nguvu za Mungu.

Kuwasili kwa mara ya kwanza kwa malaika wa tatu mnamo Oktoba 22, 1844 (Kadeshi ya kwanza), kulikuwa ni kukamilisha kazi, lakini watu wa Mungu walichagua kiongozi mpya na kurudi Misri. Kufikia mwaka 1863, walikuwa "wameijenga upya Yeriko", badala ya kushiriki katika kazi ya Mungu ya kuziangusha kuta za Yeriko. Kwa hiyo walilaaniwa, kwa adhabu ya kufa jangwani.

Kama ilivyokuwa kwa Waisraeli wa kale katika Kadeshi ya kwanza, waliokataa ujumbe wa Yoshua na Kalebu, vivyo hivyo uasi wa Waisraeli wa kisasa katika Kadeshi ya kwanza (1863) uliwaletea laana ya Yoshua. Malaika wa tatu aliporudi tarehe 11 Septemba 2001 (Kadeshi ya mwisho), kazi ya mwisho kabla ya Mungu kuangusha Yeriko na kuta zake ilianza.

Tarehe 22 Oktoba 1844 inaashiria ujio wa malaika wa tatu, na kwa kufanya hivyo inaashiria ujio wa sheria ya Jumapili inayokuja hivi karibuni katika siku za mwisho. Mwaka wa 1863 unaashiria mwisho wa kipindi cha majaribio cha malaika wa tatu kilichoanza tarehe 22 Oktoba 1844. Kwa hiyo, mwaka wa 1863 ni ishara ya sheria ya Jumapili inayokuja hivi karibuni, kwa maana Yesu daima huwakilisha mwisho kwa mwanzo. Mwaka wa 1863, taifa liligawanyika katika makundi mawili, na vivyo hivyo, wakati wa sheria ya Jumapili, makundi mawili yatadhihirika.

Kipindi cha kujaribiwa cha malaika wa tatu katika historia ya wafuasi wa Miller kilianza mwaka 1844 na kumalizika mwaka 1863, na sheria ya Jumapili ya siku za mwisho iliashiriwa na mwanzo wake na pia na mwisho wake. Katika historia iliyo kati ya mwanzo (1844) na mwisho (1863) kuna uasi wa harakati ya wafuasi wa Miller (1856). Hivyo, kipindi hicho kina saini ya “Ukweli.” Kurudi Kadeshi kwa mara ya pili tarehe 11 Septemba 2001 kunaashiria mwanzo wa mchakato wa kujaribiwa wa malaika wa tatu, ambao utahitimishwa wakati wa sheria ya Jumapili inayokuja hivi karibuni, kama ilivyoashiriwa kimfano na mwaka 1863.

Kuanzia sheria hiyo ya Jumapili hadi mlango wa rehema kwa wanadamu utakapofungwa, Yeriko na kuta zake zitaangushwa, kwa mujibu wa hukumu ya utekelezaji juu ya kahaba wa Babeli anayeakilishwa katika historia hiyo. Aya ya arobaini inaanza mwaka 1798, na inahitimia katika sheria ya Jumapili inayokuja hivi karibuni katika aya ya arobaini na moja. Wakati wa mwisho mwaka 1798 unawakilisha mstari wa ndani wa kanisa la Mungu, kuanzia Wamileraiti wa harakati ya malaika wa kwanza hadi harakati ya malaika wa tatu na wale mia arobaini na nne elfu. Yote katika aya moja.

Vita kati ya mfalme wa kaskazini na mfalme wa kusini vilivyoanza mfalme wa kusini alipopata ukuu mnamo mwaka 1798 vilifikia kikomo mwaka 1989, wakati mfalme wa kusini aliposhindwa na muungano kati ya ufalme wa tano na ufalme wa sita katika unabii wa Biblia. Vita vya mfalme wa kaskazini na mfalme wa kusini vilivyoanza mwaka 1798 vilitambuliwa na wafuasi wa Miller kuwa vita dhidi ya Rumi, ambayo waliiona kuwa mamlaka mbili tu zinazoleta ukiwa, yaani upagani na upapa. Vita hivyo vilipomalizika mwaka 1989, mamlaka zote tatu zinazoleta ukiwa zilihusika, na mwisho huo uliashiria mwanzo wa kielelezo cha kinabii cha mamlaka hizo tatu zikiuongoza ulimwengu kuelekea Har-Magedoni, ambayo imewakilishwa kijiografia katika fungu la arobaini na tano la Danieli kumi na moja.

Aya za arobaini hadi arobaini na tano zinabainisha mienendo ya kinabii ya mamlaka tatu zinazomfikisha papa kwenye mwisho wake kati ya bahari na mlima mtakatifu wenye utukufu. Ikieleweka ipasavyo, historia ya kinabii inayowakilishwa katika aya ya arobaini na moja inajumuisha aya za arobaini na moja hadi arobaini na nne.

Kwa hiyo, kuanzia wakati wa mwisho mwaka wa 1989, pamoja na ushahidi wa pili wa mwaka wa 1798, unaobainisha mwanzo na mwisho wa vita kati ya mfalme wa kusini na mfalme wa kaskazini, mistari ya arobaini na moja hadi arobaini na nne inabainisha muungano wa pande tatu wa upapa ambao jeraha lake la mauti limepona, na katika mstari wa arobaini na tano ndipo upapa huo unapofikia mwisho wake. Mistari hiyo, inapotazamwa kwa mtazamo huu, inawasilisha historia iliyo nje ya kanisa la Mungu, kama inavyoonyeshwa pia na uhusiano kati ya mihuri saba na makanisa saba katika kitabu cha Ufunuo.

Mstari wa historia ya kinabii unaowakilishwa na mwaka 1798 unawakilisha hasa hukumu ya uchunguzi, na mstari unaoanza katika hatua ileile mwaka 1989 unawakilisha hasa hukumu ya utekelezaji. Mwaka 1798 unasisitiza hasa kazi ya mjumbe anayeandaa njia kwa Mjumbe wa Agano, na mwaka 1989 unasisitiza hasa kazi ya mjumbe wa Eliya.

Kuanzia mwaka wa 1798, muhuri wa kitabu cha Danieli ulipofunguliwa, tunaona ongezeko la maarifa kuhusu historia ya unabii, ambapo Kristo anawaongoza watu Wake kuingia katika uhusiano wa agano unaofanikisha muungano wa kudumu wa uungu na ubinadamu. Agano hilo la siku za mwisho linatambulishwa mara kwa mara katika Maandiko.

Manabii wote wanabainisha siku za mwisho, na usemi "siku za mwisho," katika unabii unawakilisha kipindi cha hukumu. Malaika wa kwanza alifika mwaka 1798, wakati wa mwisho, kutangaza kufunguliwa kwa hukumu mwaka 1844, ambayo pia ndiyo kuwasili kwa siku za mwisho. Siku za mwisho ndizo "siku" za Yeremia zitakazokuja, wakati Mungu "atasamehe" "uovu" na "hatakumbuka tena" dhambi za watu wake. Kazi hiyo inatimizwa na Kristo, kama Kuhani Mkuu katika siku ya Upatanisho ya mfano halisi, wakati wa "siku za mwisho."

Kama Uadventista wa Wamileraiti wangeendelea kwa imani kutembea katika nuru inayoendelea kuongezeka ya malaika wa tatu, iliyowasili tarehe 22 Oktoba 1844, wangekuwa tayari katika makao yao ya milele pamoja na Yesu. Hivi ndivyo Yeremia anavyomaanisha anaposema, "baada ya siku zile." "Siku zile" ni vipindi vya kinabii vilivyoongoza hadi na kumalizikia mwaka 1844. Hizo ndizo "siku" zinazorejelewa katika sura ya kumi na mbili ya Danieli.

Katika "mwisho wa siku," au kama Yeremia asemavyo, "baada ya siku zile," Kristo alikusudia kuweka sheria Yake katika sehemu za ndani za watu Wake na kuiandika sheria Yake juu ya mioyo. Sehemu za ndani zikiwa asili ya chini, au kama Paulo anavyoiita, mwili; na moyo ukiwa asili ya juu. Agano hilo linaahidi kuwapa watu Wake akili mpya wakati wa uongofu, na mwili mpya wakati wa Marejeo ya Pili. Mwanadamu alianguka pamoja na Adamu, aliyeumbwa kwa mfano wa Mungu, na aliyeumbwa akiwa na asili ya juu na asili ya chini. Agano la Kristo ni kuwakomboa wanadamu, pamoja na asili yao mbili, kutoka katika laana ya dhambi.

Yeremia anaposema “baada ya siku hizo,” zile “siku” zilizotangulia kazi iliyowakilishwa na kuja kwa Kristo ghafla katika hekalu Lake ili kulitakasa zilikuwa vipindi vya kinabii vilivyomalizika mwaka 1798 na mwaka 1844. Mwisho wa siku hizo za kinabii (vipindi) uliashiria ile miaka arobaini na sita ambayo katika hiyo Kristo alijenga hekalu la wafuasi wa Miller, na alipokuja ghafla tarehe 22 Oktoba 1844, alikuwa akitimiza Malaki sura ya tatu, ambayo pia aliitimiza alipolitakasa hekalu mwanzoni na mwishoni mwa huduma Yake.

Na “baada ya siku hizo,” Kristo alikusudia kulitakasa hekalu alilokuwa amelijenga, ambalo liliwakilisha kazi Yake ya kuitakasa mioyo ya watu Wake kutokana na unajisi wa dhambi, au, kama asemavyo Yeremia, kuiandika sheria Yake katika mioyo yao na ndani yao.

Maneno "siku zile" yalikuwa "mwisho wa siku" wa Danieli, uliomalizika mwaka 1798 na 1844. Mstari wa pembe ya Kiprotestanti unaoanza mwaka 1798, katika aya ya arobaini ya Danieli sura ya kumi na moja, unasisitiza uhusiano wa agano unaoanzishwa na wale 144,000. Neno la Kiebrania "kura" ni jiwe dogo lililotumiwa kuamua hatima ya mtu. Danieli aliambiwa aende apumzike (katika mauti), hadi "mwisho wa siku," ambapo, mwaka 1844, hukumu ingeanza na hatima yake ingeamuliwa.

“Siku” za “mwisho wa siku” zinawakilisha unabii wa wakati uliofikia mwisho mwaka wa 1844, kwa maana baada ya hapo kusingekuwa tena na wakati wa kinabii. Miaka elfu mbili na mia tatu, ambayo ilikuwa njozi ya mareh, yaani kutokea ghafla kwa Kristo katika patakatifu Pake, ilifikia mwisho wakati huo, na miaka elfu mbili mia tano na ishirini ya ghadhabu ya mwisho pia ilifikia mwisho, kama vile siku za ghadhabu ya kwanza zilivyokuwa zimefikia mwisho wakati wa mwisho mwaka wa 1798. Kauli ya “Baada ya siku hizo,” kama ilivyotajwa na Yeremia, ilizungumziwa baadaye na Paulo. Paulo anarejelea mara mbili maneno ya Yeremia, “baada ya siku hizo,” kwa maana Paulo hazungumzii tu agano ambalo lingeanzishwa “baada ya siku hizo,” bali, jambo la muhimu zaidi, anabainisha kazi ya Kristo akiwa Kuhani Mkuu.

Miaka mia mbili na ishirini inayounganisha unabii wa maono ya mareh kuhusu kuonekana kwa Kristo na unabii wa miaka elfu mbili mia tano na ishirini wa maono ya chazon kuhusu historia ya kinabii huunganisha pamoja, au hufungamanisha, mianzo ya vipindi hivyo viwili vya unabii kwa kiungo cha kiishara kinachowakilisha muungano wa ubinadamu na uungu, ambao ndiyo kazi ambayo Kristo anaitimiza katika utakaso unaofanyika wakati wa vuguvugu la malaika wa tatu, na ambao hutokeza agano analolifanya Yeye na wale laki moja na elfu arobaini na nne.

Maono ya chazon, yanayoonyesha kukanyagwa kwa hekalu, ni maono ya jamii ya wanadamu iliyokanyagwa na dhambi tangu uasi wa Adamu katika Bustani ya Edeni; maono hayo na maono ya marah, yanayoonyesha kazi ya Kristo ya kulirejesha na kulitakasa hekalu, yote mawili yalitimizwa tarehe 22 Oktoba 1844. Kuna unabii mbili za ghadhabu ya Mungu, kila moja ikiwa ya miaka elfu mbili mia tano na ishirini, zinazowakilisha kukanyagwa kwa jeshi na patakatifu.

Maneno yale mawili ya unabii yanawakilisha kukanyagwa chini kwa wanadamu, na urejesho wake utafanyika kupitia maono ya marah. Ghadhabu zile mbili za Mungu dhidi ya Watu Wake zinawakilisha ghadhabu juu ya wanadamu walioanguka; wanadamu hao wangeokolewa na kurejeshwa tu kwa kazi ya Kristo ya kujenga upya na kutakasa hekalu lililoanguka.

Ghadhabu hizo mbili zinawakilisha asili ya juu na asili ya chini ya mwanadamu. Wakati wa anguko la Adamu, asili ya chini ilitwaa utawala juu ya asili ya juu, na kusudi la Kristo kwa wanadamu lilikuwa kwamba asili ya juu itawale asili ya chini. Wakati wa anguko la Adamu, asili ya juu ilishindwa na tamaa za asili ya chini, na kusudi la Mungu likapinduliwa. Hii ndiyo maana ya “kuongoka” kibiblia. Kuongoka kunamaanisha kurejeshwa kwa asili ya juu katika nafasi yake ya kuitawala asili ya chini. Kuongoa ni kugeuza, au kupindua juu chini.

Ghadhabu ya kwanza dhidi ya ufalme wa kaskazini ilikuwa ghadhabu dhidi ya asili ya chini iliyoitiisha asili ya juu wakati wa anguko. Ghadhabu hiyo ilitangulia, kwa maana Kristo aliianza kazi ya ukombozi pale pale ilipoanzia mwanzoni, nayo ilianza kwa tamaa ya asili ya chini, ambayo ilikuwa tamaa ya kula. Kristo alianza kazi Yake kwa kufunga kwa siku arobaini.

Ghadhabu ya pili ilikuwa dhidi ya asili ya juu, inayowakilishwa na ufalme wa kusini, ambako uko Yerusalemu, mji ambamo Mungu alichagua kuliweka jina Lake. Kazi ambayo Kristo alikusudia kuifanya tarehe 22 Oktoba 1844, na kazi ambayo Yeye anaitimiza sasa, inawakilishwa na vijiti viwili vya Ezekieli.

Wakati fimbo mbili za Ezekieli zinapounganishwa pamoja kuwa fimbo moja milele, hilo linatambulisha agano ambamo Kristo anaondoa dhambi kutoka kwa watu Wake milele, na asili ya juu na ya chini zinarudishwa kwenye mpangilio sahihi wa ngazi, na wanadamu wanakuwa tena kamili. Katika hali ya kutoongoka, asili ya chini ya mwanadamu, inayowakilishwa na ghadhabu ya kwanza, ilitawala juu ya asili ya juu ya mwanadamu inayowakilishwa na ghadhabu ya mwisho. Hivyo, ghadhabu ya kwanza ilikuwa dhidi ya ufalme wa kaskazini, ambao kijiografia ulikuwa "juu" ya ufalme wa kusini.

Miaka mia mbili na ishirini inayounganisha maono mawili ya marah na chazon na uungu na ubinadamu, katika mianzo yake ya pamoja, huungana pamoja kuwa fimbo moja Kristo anapokamilisha kazi ya malaika wa tatu pamoja na wale mia moja na arobaini na nne elfu. Ni unabii wa ghadhabu ya mwisho dhidi ya ufalme wa kusini unaounganishwa na unabii wa kuonekana mwaka wa 1844, kwa maana agano hutoa nia mpya wakati wa kuongoka, lakini mwili mpya (ufalme wa kaskazini) hurejeshwa tu wakati wa Kuja kwa Mara ya Pili, kwa kufumba na kufumbua.

Mstari wa arobaini wa Danieli sura ya kumi na moja unabainisha nyakati zote mbili za mwisho, na kwa kufanya hivyo unasisitiza mkondo wa ndani na mkondo wa nje wa historia ya kinabii katika kipindi cha historia ya mnyama wa nchi wa Ufunuo sura ya kumi na tatu. Kweli zinazofunguliwa muhuri katika mstari huo zinawakilisha mikondo yote miwili ya ukweli, wa ndani na wa nje, ambayo Kristo alikuja kuibainisha na kuitimiza ndani ya watu Wake. Ukweli kwamba ubinadamu uliounganishwa na uungu hautendi dhambi unawakilishwa katika nuru inayohusiana na matokeo ya kufunguliwa muhuri kwa maarifa, nao unawakilisha ukweli wa ndani wa watu wa Mungu katika siku za mwisho. Nuru inayowakilishwa na vita kati ya mamlaka zinazoiongoza dunia hadi Har-Magedoni ndiyo ukweli wa nje wa watu wa Mungu katika siku za mwisho.

Tutaendelea na utafiti huu katika makala ijayo.